Nauka o dotyku #1 Czy dotyk naprawdę pomaga zmniejszyć stres? Co pokazują badania nad masażem.
Przez wiele lat masaż kojarzony był przede wszystkim z przyjemnością, odpoczynkiem i chwilą dla siebie. Czymś, co robimy, kiedy chcemy się zrelaksować albo zadbać o ciało.
Dzisiaj wiemy już, że jego działanie wykracza daleko poza samo rozluźnienie mięśni.
Badania pokazują, że dotyk może wpływać na jeden z najważniejszych systemów odpowiedzialnych za nasze codzienne funkcjonowanie – układ nerwowy.
Nie chodzi więc tylko o to, że po masażu czujemy się lepiej. Chodzi o to, że w naszym organizmie zachodzą konkretne procesy biologiczne.
Co dzieje się z ciałem podczas stresu?
Stres sam w sobie nie jest czymś złym. To mechanizm, który pozwala nam reagować w sytuacjach wymagających działania.
Problem pojawia się wtedy, kiedy organizm zbyt długo pozostaje w stanie gotowości.
Wzrasta poziom kortyzolu, przyspiesza praca serca, mięśnie pozostają napięte, a układ nerwowy działa tak, jakby cały czas musiał być przygotowany na zagrożenie.
Współczesny człowiek rzadko ucieka przed realnym niebezpieczeństwem, ale organizm często reaguje podobnie na presję, nadmiar obowiązków czy ciągłą dostępność.
Co odkryła Tiffany Field?
Jedną z osób, które przez lata badały wpływ dotyku na organizm człowieka, jest Tiffany Field z Touch Research Institute na Uniwersytecie w Miami.
W swoich badaniach analizowała między innymi wpływ masażu na poziom hormonów stresu oraz funkcjonowanie układu nerwowego.
Wyniki pokazały, że regularny masaż może prowadzić do obniżenia poziomu kortyzolu oraz zwiększenia aktywności neuroprzekaźników związanych z regulacją nastroju – serotoniny i dopaminy.
To oznacza, że masaż nie działa wyłącznie na poziomie odczuwania.
Zmienia sposób, w jaki organizm reaguje na napięcie.
Ciało dostaje informację: możesz odpocząć
Jednym z najważniejszych efektów spokojnego dotyku jest aktywacja przywspółczulnej części układu nerwowego.
To ta część, która odpowiada za regenerację.
Kiedy działa prawidłowo:
oddech staje się spokojniejszy,
serce pracuje wolniej,
mięśnie mogą się rozluźnić,
organizm przechodzi z trybu działania do trybu odpoczynku.
Dlatego po dobrym masażu wiele osób opisuje nie tylko fizyczne rozluźnienie, ale także uczucie wyciszenia i większej równowagi.
To nie jest wyłącznie kwestia nastroju.
To reakcja biologiczna.
Co to oznacza w praktyce?
Badania nie mówią, że masaż rozwiązuje wszystkie problemy związane ze stresem. Nie zastępuje odpoczynku, zdrowych relacji czy profesjonalnej pomocy, kiedy jest potrzebna.
Pokazują jednak coś ważnego.
Nasze ciało posiada naturalne mechanizmy powrotu do równowagi. Jednym z nich jest bezpieczny, świadomy dotyk.
W świecie, w którym przez większość dnia jesteśmy pobudzani informacjami, bodźcami i zadaniami, możliwość zatrzymania układu nerwowego na chwilę może mieć większe znaczenie, niż wcześniej przypuszczaliśmy.
Źródło:
Field, T. (2010). Touch for socioemotional and physical well-being: A review.